Yatılı bakıcının çalışma düzeni: izin günü, dinlenme ve devir

Yatılı düzende haftalık izin, günlük dinlenme araları ve yerine bakıcıya sorunsuz devir.

Yatılı bakım, ailelere çoğu zaman "artık gece gündüz biri yanında" rahatlığı olarak görünür. Bu rahatlık gerçektir; ama sürdürülebilir olması için bakıcının da bir çalışma düzeni olması gerekir. Yatılı bakıcı evde yaşar, ama her saat çalışmaz. Dinlenmesi, uyuması ve haftada bir gün evden çıkıp kendi hayatına dönmesi, bakımın kalitesini doğrudan belirler. Bu yazıda yatılı düzeni kurarken aileyle birlikte netleştirdiğimiz konuları anlatıyoruz.

Yatılı bakım ne değildir?

Yatılı bakıcı, gece boyunca uyanık bekleyen biri değildir. Gece birkaç kez kalkan, tuvalete eşlik gerektiren bir yakın için yatılı bakıcı yeterli olabilir; ama gece boyunca kesintisiz gözetim gerekiyorsa bu, gece refakati ya da ikinci bir bakıcıyla planlanmalıdır. Bir kişinin hem gündüz tam tempo çalışıp hem de gece uyanık kalması, birkaç hafta içinde yorgunluğa ve hatalara yol açar.

Günlük düzen ve dinlenme araları

Yatılı düzende gün, bakım alan kişinin rutini etrafında şekillenir. Ancak bu rutin içinde bakıcının dinlenme araları da önceden belirlenmelidir. Örneğin büyüğünüz öğleden sonra uyuyorsa, o saatler bakıcının da kendi odasında dinlenebileceği zamandır. Akşam yemeğinden sonra bir saatlik kişisel zaman, telefonla ailesini araması ya da kısa bir yürüyüş için ayrılabilir.

Bu araların yazılı olması önemlidir. Yazılı olmayan dinlenme, zamanla "zaten evde" anlayışıyla kaybolur.

Haftalık izin günü

Yatılı bakıcının haftada bir tam gün izni olmalıdır. İzin gününün hangi gün olacağı sözleşme aşamasında belirlenir ve mümkün olduğunca sabit tutulur. Bu günde üç yol vardır:

• Aileden biri bakımı üstlenir.
• Bakım firması yerine bir bakıcı gönderir.
• Bir aile üyesi gündüz, yerine bakıcı gece gibi karma bir düzen kurulur.

Hangisi seçilirse seçilsin, izin günü "olursa olur" bırakılmamalıdır. Bakıcının izin gününe çıkamadığı haftalar biriktiğinde hem bakıcı hem bakım alan kişi bundan etkilenir.

Kendine ait bir alan

Bakıcının kapısını kapatabileceği bir oda idealdir. Bu mümkün değilse bile, eşyalarını koyabileceği bir dolap, rahat bir yatak ve gece uykusunu bölmeyecek bir düzen sağlanmalıdır. Bakım alan kişinin odasında, bir sandalyede ya da kanepede uyumak geçici bir çözüm olabilir; kalıcı bir düzen olmamalıdır.

Ev kuralları ve beklentiler

Yatılı düzende iki tarafın aynı evi paylaştığını unutmamak gerekir. Baştan konuşulması gereken konular:

Devir: yerine bakıcı geldiğinde

İzin günü, yıllık izin ya da hastalık durumunda yerine gelen bakıcı, evi ve rutini ilk kez görüyor olabilir. Sorunsuz bir devir için asıl bakıcının bıraktığı yazılı not çok değerlidir:

Bakım günlüğü tutuluyorsa yerine gelen bakıcı son günlerin kayıtlarını okuyarak işe başlar. Bu, yakınınız için değişimi çok daha az sarsıcı hâle getirir.

Ailenin ziyaretleri ve bakıcının yeri

Yatılı düzende aile ziyaretleri, bakıcıyla ailenin aynı odada buluştuğu anlardır. Bu anlarda bakıcının bir misafir gibi kenara çekilmesi de, ailenin bakıcıyı yok sayarak yakınıyla ilgilenmesi de iyi sonuç vermez. Ziyaretlerin bir kısmı, bakıcının gözlemlerini aktarabileceği kısa bir sohbete ayrılabilir: Hafta nasıl geçti, neye ihtiyaç var, neyin değişmesi gerekiyor? Bu konuşma, bakım alan kişinin yanında değil, uygun bir zamanda ve sakin bir ortamda yapılmalıdır.

Aile üyeleri ziyaret sırasında bakıcının dinlenme saatini kullanabileceği bir fırsat yaratabilir. Bir saatliğine dışarı çıkmak, kendi işlerini görmek ya da yalnızca odasında dinlenmek bakıcıya iyi gelir; yakınınız da bu sürede ailesiyle baş başa kalır. Ziyaretlerin düzenli olması, bakım alan kişinin de bakıcının da haftayı planlamasını kolaylaştırır.

Ailede birden fazla kişi bakıcıya talimat veriyorsa, çelişkili istekler kısa sürede sorun yaratır. Bir kardeş yemeğin daha hafif olmasını, diğeri daha çeşitli olmasını isteyebilir. Bu yüzden aileden tek bir kişinin bakıcıyla ana iletişimi yürütmesi, diğerlerinin isteklerini bu kişi üzerinden iletmesi önerilir.

Uzun vadede sağlıklı bir düzen

Yatılı bakımda en sık gördüğümüz sorun, ilk haftalardaki iyi niyetin zamanla tükenmesidir. Bakıcı yorulur, aile beklentisini artırır, küçük kırgınlıklar birikir. Bunu önlemenin yolu, ilk ayın sonunda ve sonra düzenli aralıklarla kısa bir değerlendirme yapmaktır. Bu görüşmede bakım danışmanı hem aileyi hem bakıcıyı dinler; gerekirse dinlenme araları ya da görev dağılımı yeniden düzenlenir.

Çalışma süreleri, izin hakları ve sigorta gibi konuların güncel mevzuata uygun olması da sürdürülebilir bir düzenin parçasıdır. Bu konularda sözleşmeyi imzalamadan önce ayrıntıları açıkça sorun.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Vefane bir bakım ve refakat hizmetidir; tıbbi tedavi, hemşirelik ya da evde sağlık hizmeti vermez. Tıbbi işlemler hekim ve yetkili sağlık profesyonelince yapılır; bakıcı ilaç saatini hatırlatır, dozu belirlemez ya da değiştirmez.

Bu yazıyla ilgili hizmet

Yatılı bakıcı

Evde kalan bakıcı; haftalık izin günü ve dinlenme araları planlı, izin gününde yerine bakıcı.

Size uygun bakıcıyı bulalımHizmet ayrıntıları